BW Türkiye

LinkedIn’de, basın bültenlerinde, atama haberlerinde hep aynı üç harfliler… Çoğu zaman, bu üç harf birbirine karışıyor ve kafa karıştırıyor. CEO, CFO, COO, CMO… Ayrıca bu üç harfler, içeride kimin gerçekten neye karar verdiğini her zaman açık etmiyor. Bir gizem, bir bilinmezlik içindeki bu harfleri, kurumsal dünyanın sahne arkası rollerini, üç harfli kısaltmaları haritalandırmak gerekirse…

Borsada işlem gören, dev bir holding düşünelim; bir yanda yatırımcı sunumları, öte yanda LinkedIn profilleri… Her yerde bir “C-level” alfabesi dolaşıyor: CEO, CFO, COO, CTO, CMO, CHRO… Dışarıdan bakınca hepsi benzer görünüyor ama içeride güç, sorumluluk ve kriz anında ilk çalan telefon bambaşka isimlere gidiyor.

CEO – Chief Executive Officer
CEO, şirketin en tepesindeki icra yöneticisidir; fiilen şirketin patronu gibi düşünebilirsiniz. Vizyonu, stratejiyi ve uzun vadeli hedefleri çizer; büyük yatırım kararları, birleşme–satın alma süreçleri ve kriz yönetimi çoğunlukla onun masasına gelir. “X Holding’in CEO’luğuna Y atandı” dendiğinde, grubun direksiyonuna geçen yeni kaptanı görmüş oluruz.

CFO – Chief Financial Officer
CFO, finans direktörüdür; şirketin parasının, bilançosunun ve nakit akışının patronu gibi çalışır. Bütçe, kârlılık ve finansal risk yönetimi onun radarındadır; yatırımcı ve banka toplantılarında genelde sahnenin ortasındadır. CEO rotayı çizerken, “Bu rotayı kaldıracak finansal gücümüz var mı?” diye soran kişi CFO’dur.

COO – Chief Operating Officer
COO, operasyondan sorumlu üst yöneticidir; günlük işlerin ve süreçlerin sahada gerçekten akıp akmadığını takip eder. Fabrikalar, lojistik, mağaza ve saha operasyonları onun oyun alanına girer. CEO stratejiye odaklanırken, COO “Bu strateji sahada gerçekten hayata geçti mi?” sorusunun peşine düşer.

CMO – Chief Marketing Officer
CMO, pazarlama direktörüdür; markanın sesini, dilini ve algısını inşa eden mimar gibi çalışır. Reklam stratejileri, dijital kampanyalar ve influencer iş birlikleri onun masasından geçer. CMO değiştiğinde, çoğu zaman markanın tonunda ve büyüme stratejisinde de yeni bir sayfa açıldığını düşünebiliriz.

CTO – Chief Technology Officer
CTO, teknolojiden sorumlu üst yöneticidir; ürün ve hizmetlerin arkasındaki teknolojiyi kurgulayan teknik beyindir. Yazılım ekipleri, altyapı ve yeni teknolojilere yapılacak yatırımlar onun kontrol alanındadır. Özellikle fintech, e-ticaret ve SaaS gibi sektörlerde CTO, şirketin kalbinin attığı merkez konumundadır.

CIO – Chief Information Officer
CIO, bilgi teknolojileri direktörüdür ve şirketin iç IT dünyasını ayakta tutar. İç sistemler, veri güvenliği, network, ERP ve CRM gibi altyapılardan sorumludur; görünmez ama kritik bir “arka plan kodu” gibi çalışır. CTO ürün ve dış teknolojiye, CIO ise iç işleyişi taşıyan sistemlere odaklanır; bazı yapılarda iki rol tek unvanda birleşebilir.

CHRO / CPO – Chief Human Resources Officer / Chief People Officer
CHRO, insan kaynaklarından; CPO çoğu zaman insan ve kültür yönetiminden sorumlu üst yöneticidir. İşe alım, yetenek yönetimi, terfi–prim sistemleri ve şirket kültürü bu rolün ana başlıklarıdır. “Bu şirket çalışılacak bir yer mi?” sorusunun cevabında imzası olan kişi çoğu zaman CHRO’dur; iyi bir CHRO, CEO’nun en stratejik iş ortaklarından biri hâline gelir. CPO unvanının bazı şirketlerde “Chief Product Officer” anlamına geldiğini de bağlamdan okumak gerekir.

GM – General Manager (Genel Müdür)
Genel Müdür, genellikle belirli bir ülkenin ya da iş biriminin başındaki kişidir. O ülkenin veya birimin kâr–zararından (P&L) sorumludur; yerel ekibi yönetir, merkeze rapor verir. “X markasının Türkiye Genel Müdürü” dendiğinde, ülkedeki tüm işlerin nihai sorumluluğunun bu kişide toplandığını anlayabiliriz.

VP, SVP, AVP – Vice President Ailesi
VP (Vice President), kurumsal hayatta genellikle orta–üst seviye yönetici unvanıdır. SVP (Senior Vice President), VP’nin bir üst basamağıdır; daha geniş sorumluluk alanı ve daha büyük ekip demektir. AVP (Assistant/Associate Vice President) ise VP’den bir adım aşağıda, yükselen yıldız yöneticiler için kullanılan ara basamaktır; özellikle global bankalar ve çok uluslu şirketlerde sıkça karşımıza çıkar.

Peki Haberi Okurken Ne Yapacağız?
Bir iş dünyası haberini okurken, unvanları kafada basitçe sınıflandırmak yeterlidir. C ile başlayan unvanlar (CEO, CFO, COO, CMO, CTO, CIO…) en üst icra katmanını, yani “C-suite”i temsil eder. GM, Country Manager, Regional Director gibi unvanlar coğrafya odaklı liderleri; VP, SVP, AVP gibi unvanlar ise fonksiyon bazlı orta–üst yönetim katmanını anlatır. Founder, Chair, Board Member tarafında ise sahiplik ve yönetişim rolü vardır. Geri kalan ince ayarlar şirkete göre değişir ama artık bir atama haberi okurken, o üç harfin şirkette gerçekten neyi kontrol ettiğini çok daha net görebiliriz.

Özlem Yılmaz Küçük